ټرانسپورت وزارت
د ادارې پېژندنه
د وزارت د ریاست نوم او لوګو
( ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت)
په څو کرښو کې د ادارې دندې او ماموریت په ساده ژبه:
ماموریت
د داسې خوندي، اغېزمن، پایدار، د چاپېریال سره برابر او کم لګښته ځمکني او هوايي ټرانسپورټي سیستم رامنځته کول، پراختيا او پیاوړتیا، چې د نافذه قوانینو او نړیوالو معیارونو سره سم وي؛ تر څو له یوې خوا د هېوادوالو د ژوند د کیفیت د ښهوالي او له بلې خوا د اسلامي امارت د عوایدو د سرچینو په زیاتېدو سره د هېواد اقتصادي ودې او پرمختګ لامل شي.
د ټرانسپورټ اوهوايي چلند وزارت اساسي دندې:
وزارت لاندې دندې او صلاحیتونه لري:
- د ستراتیژیو، پالیسیو، قوانینو، مقرراتو، کړنلارو او نورو اړوندو اسنادو طرحه، ترتیب او تطبیق.
- له هېوادونو سره د تړونونو، هوکړهلیکونو او پروتوکولونو په اړه طرحه، ترتیب او مذاکره.
- د ځمکني او هوايي ټرانسپورټ سکتور د فعالیتونو رهبري، مدیریت او همغږي.
- د قوانینو، مقرراتو، کړنلارو، موافقهلیکونو او لایحو د تطبیق څارنه.
- د هېواد د هوايي ډګرونو د چارو تنظیم.
- د ملکي هوايي چلند نړیوال سازمان (ایکاو) د معیارونو سره سم د نړیوالو هوايي ډګرونو پراختیا او معیاري کول.
- د ملي او نړیوالو معیارونو په پام کې نیولو سره د هوايي او ځمکني ټرانسپورټ خدمتونو وړاندې کول.
- د ملي مقرراتو او نړیوالو معیارونو سره سم د ملکي هوايي چلند خوندیتوب، امنیت او د ځمکني ټرانسپورټ د خوندیتوب تأمین.
- د زیربناوو جوړول، پراخول، ساتنه او پاملرنه.
- د ځمکني ټرانسپورټ د وسایطو د تخنیکي چک مرکزونو رامنځته کول.
- د نافذه قوانینو، کړنلارو او طرحو مطابق د ملي او نړیوالو ټرانسپورټي شرکتونو ته د فعالیت جواز ورکول.
- د توکو او مسافرو د لېږد کرایې تثبیت او د هغې د تطبیق څارنه.
- د هوايي او ځمکني ټرانسپورټ عواید او حقالخدمت راټولول.
- د هوايي شرکتونو او د الوتکو د ترمیم مرکزونو د فعالیت تصدیقپاڼې صادرول.
- د ښاري عامه ټرانسپورټ اړوند چارو تنظیم.
- د ټرانسپورټي خدماتو او فعالیتونو په برخه کې د پانګونې جذبول.
- د ملکي هوايي چلند د انسټیټوټ له لارې د مسلکي کادرونو روزنه.
- د ځمکني ټرانسپورټ په تمځایونو او ترمینلونو کې د وسایطو مدیریت او تنظیم.
- د ځمکني ټرانسپورټ په برخه کې د ترافیکي پېښو د مخنیوي لپاره د وقایوي تدابیرو پلي کول.
- د اړوندو ادارو په همغږۍ د توکو د لېږد او ټرانزېټ لپاره د نړیوالو مجازو(اجازه لرونکو) ځمکنیو مسیرونو ټاکل.
- د الوتکو لپاره د نويو هوايي مسیرونو ټاکل.
- هوايي سفرونو کې د مسافرو ستونزو ته رسېدنه.
1. طرزالعملونه، لوایح او مقررات
د ټرانسپورتي شرکتونو د فعالیت تنظیم او د فعالیت جواز صادرول
د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت د دې لپاره چې د ټرانسپورتي شرکتونو چارې په ښه توګه تنظیم او همغږي شي او معیاري ټرانسپورتي خدمات وړاندې شي، د «د ټرانسپورټي شرکتونو د فعالیت د جواز صادرولو او د فعالیت د تنظیم طرحه» تر نوم لاندې یوه طرحه ترتیب کړې ده، چې د اسلامي امارت د ریاست الوزراء د عالي مقام د ( ) شمېرې حکم له مخې نافذه شوې ده.
الف: د توکو او مسافرو د لېږد فعالیتونو ډولونه
د یادې طرحې د څلورمې مادې له حکم سره سم، د توکو او مسافرو د لېږد فعالیتونه په لاندې ډولونو وېشل شوي دي، چې له مخې يې شرکتونو ته په هر ډول کې جواز ورکول کېږي:
- د لوړو بارونو لېږد (لوړ تناژ)
- د منځني بارونو لېږد (منځنی تناژ)
- د ساختماني او تعمیراتي موادو لېږد
- د زرنجو له لارې بار لېږدونه
- د لوی ظرفيت مسافروړونکي (لوی بسونه)
- د ټیټ ظرفيت مسافروړوکي
- اطرافي ټکسي چلونه
- ښاري ټکسي چلونه
- انلاین ټکسي
- ښاري عامه مسافروړونکي
- ښاري میني بس مسافروړونکي
- ریکشا مسافروړونکي
ب: ټرانسپورټي شرکت ته د جواز ورکول شرایط
- د شرکت د جوړولو لپاره وزارت ته غوښتنلیک وړاندې کول، چې پکې د رئیس او مرستیال پېژندنه، د بنسټاېښودونکي، د شرکت نوم او د شرکت مرکزیت ذکر شوی وي.
- په هر فعالیت ډول کې لږ تر لږه د لسو (۱۰) عرادو وسایطو شتون، چې د هغوی د ترافیکي جواز (جواز سیر) د شرکت د رئیس، مرستیال او بنسټاېښودونکو په نوم وي.
- د صنعت او سوداګرۍ وزارت څخه د پانګونې جواز ترلاسه کول.
- پېژندل شوي وسایط باید تخنیکي ارزونه په بریالیتوب سره تېره کړي.
- د فعالیت د جواز فیس ورکول، چې د فعالیت له ډول سره سم له (۵۰۰۰) پنځه زره افغانۍ څخه تر (۷۵۰۰) اووه زره، پنځه سوه افغانیو پورې وي.
ج: د شرکت نمایندګۍ د فعالیت جواز
(۱) د شرکت نمایندګۍ د جوړولو شرایط:
- د شرکت د مسؤلینو له خوا د نمایندګۍ د جوړولو غوښتنلیک وړاندې کول.
- د وسایطو درلودل چې معتبر جواز سیر، برېښنايي کارت او د مسیر ټاکلو کتابچه ولري.
- د نمایندګۍ د جواز فیس ورکول، چې له (۱۲۵۰) یو زر، دوه سوه پنځوس افغانۍ څخه تر (۱۷۵۰) یو زر، اووه سوه پنځوس افغانیو پورې وي.
(۲) د جواز د ترلاسه کولو موده:
که چېرې د شرکت د وسایطو اسناد بشپړ وي، د نمایندګۍ د فعالیت جواز په اوسط ډول د ۱ څخه تر ۲ کاري ورځو په موده کې ورکول کېږي.
د ټرانسپورتي وسایطو لپاره د برېښنايي کارت او د مسیر ټاکلو کتابچې وېش
برېښنايي کارت او د ټرانسپورتي مسیر کتابچه: یو رسمي بها لرونکی سند دی، چې د وسایطو مشخصات، د اړوند شرکت او د وسایطو د فعالیت مسیر پکې درج وي او د مشتری د غوښتنې له مخې د یو، دوو یا دریو کلونو لپاره ورکول کېږي، چې د ټرانسپورتي اسنادو په توګه پېژندل کېږي.
د ملکیت له مخې د ټرانسپورتي وسایطو ډولونه:
- د شرکت د لومړنۍ پانګې وسایط: هغه وسایط دي، چې اصلي ملکیت یې د شرکت د رئیس، مرستیال او نورو بنسټاېښودونکو پورې اړه لري. د دې وسایطو د فعالیت تنظیم او نورې اړوندې چارې د شرکت مسؤلیت دی او دغه وسایط د شرکت د لومړنۍ پانګې په توګه پېژندل کېږي.
- انفرادي وسایط: هغه وسایط دي، چې د افرادو شخصي ملکیت وي. د دې وسایطو د فعالیت تنظیم لپاره، د شرکت په چوکاټ کې په قراردادي ډول د شرکت په توګه ثبت او په احصائیه کې شاملېږي. شرکت مکلف دی چې د قرارداد له مخې یې فعالیت تنظیم کړي.
د نوو شامل شوو وسایطو لپاره د برېښنايي کارت او کتابچې ورکولو او تجدید طریقه:
- د ترافیکو ریاست مکتوب / د ټرانسپورټي اسنادو سابقه
- د تړون ليک فورمه
- په اړوند ډیټابېس سیستم کې ثبت
- د تخنیکي ارزونې لپاره د وسایطو پېژندل او که GPS نصب شوی وي، اړوند څانګې ته معرفي کول
- د کارت او کتابچې د قیمت لپاره د تعرفې وېش
- په سیستم کې د کارت معلومات ثبتول
- د کارت او کتابچې وېش
د ټرانسپورټي اسنادو مثنی (بدیل): که د ټرانسپورټي اسنادو ضایع کېدل رامنځته شي، د سند لرونکی مکلف دی، چې د درې (۳) ورځو په موده کې د افغان اعلاناتو ادارې له لارې د ورکېدو اعلان خپور کړي. که چېرې اسناد په همدې موده کې ونه موندل شي، غوښتونکی کولای شي، مرکزي یا ولایتي څانګو ته مراجعه وکړي او د مثنی (بدیل) اسنادو غوښتنه وړاندې کړي.
د برېښنايي کارت او مسیر کتابچې د غوښتنې فورمه:
اړوندې پالیسۍ او ستراتیژۍ
۱. د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت د معیاري ټرانسپورټي خدمتونو وړاندې کولو پالیسي
د ا.ا.ا د چارو ادارې محترم لوی رياست له خوا د (۱۶۴۰) ګڼې او د (۲۱/۰۱/۱۴۴۵) نېټې مکتوب له مخې د عالیقدر امیرالمؤمنین (حفظه الله تعالی) شفاهي هدایت، چې د ریاست الوزراء د سیاسي معاونیت له لوري د (۷۳) ګڼه مکتوب، چې په (۱۸/۰۱/۱۴۴۵) نېټه صادر شوی و، له دې وزارت سره شریک شوی او دا پالیسي د همدې لارښوونې پر بنسټ ترتیب شوې ده.
د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت پالیسي په درې اساسي برخو وېشل شوې ده؛ په لومړۍ برخه کې عمومي موضوعات مطرح شوي، په دوهيمه برخه کې د ځمکني او هوايي ټرانسپورټ اوږدمهاله او ستراتیژیک پروګرامونه تشریح شوي او په درېیمه برخه کې د هغې د تطبیق او څارنې اړوند موضوعات ځای پر ځای شوي دي. دا پالیسي د وزارت د ځمکنیو او هوايي خدماتو د لویو او اوږدمهالو پروګرامونو لپاره یو منظم چوکاټ برابروي، چې د هغې په عملي کېدو سره به د ټرانسپورټ په سکتور کې موجودې ستونزې حل او د ځمکني او هوايي خدماتو په وړاندې کولو کې به د پام وړ مثبت بدلونونه رامنځته شي.
د واټ ټرانسپورټ ستراتیژیک پلان
د افغانستان د ټرانسپورټ سکتور د ټرانسپورټي خدماتو د وړاندې کولو له مهمو برخو په توګه د هېواد د اقتصادي ودې په برخه کې ټاکونکی رول لري او که چېرې د نړیوالو معیارونو په رعایت سره پراختیا ومومي، افغانستان کولای شي د اسیا او نورو هېوادونو ترمنځ د سوداګریزو توکو د ټرانزيټ په مهم مرکز بدل شي. د همدې لیدلوري پر بنسټ، د واټ ټرانسپورټ سکتور ستراتیژیک پلان د موجودو ستونزو د حل او د دې سکتور د ښه والي په موخه د ټول هېواد په کچه، د ۱۴۰۲ څخه تر ۱۴۰۶لمریز کال (چې د ۱۴۴۵ څخه تر ۱۴۴۹ هـ ق سره سمون لري) کلونو لپاره ترتیب شوی، تر څو په هېواد کې د یو منظم، خوندي، د لاسرسي وړ، د باور وړ، د چاپېریال سره سازګار، پایدار او کم لګښته ټرانسپورتي سیستم د رامنځته کېدو زمینه برابره شي.
دا ستراتیژیک پلان د واټ ټرانسپورټ سکتور اړوند د شته اسنادو تر مطالعې، د اوسني وضعیت تر ارزونې او د اړوندو بنسټونو له مسؤلینو او لومړۍ او دويمي درجې واحدونو سره د هر اړخیزو مشورو وروسته ترتیب او تدوین شوی او په څلورو فصلونو وېشل شوی دی. په لومړي فصل کې عمومي موضوعات لکه: د واټ ترانسپورت د سکتور د اوسني وضعیت ارزونه او د ستونزو پېژندنه مطرح شوې ده. په هېواد کې د معیاري ټرانسپورټي خدماتو نشتوالی تر ټولو لویه او اساسي ستونزه ګڼل شوې ده. همدارنګه د سړکونو ناخوندیتوب، د معیاري ټرانسپورټي تاسیساتو نشتوالی، د بودجې کموالی، نامنظم پرمختګ او د بنسټیزې پراختیا نشتوالی د دې ستونزو له مهمو لاملونو څخه بلل شوي دي. په همدې فصل کې د دې ستراتیژیک پلان د ترتیب طریقه، میتود او د څېړنې څرنګوالی هم بیان شوی دی.
په دوهيم فصل کې د واټ ټرانسپورټ سکتور ستراتیژیکو موخو ته ځای ورکړل شوی، چې په مجموع کې ورته پنځه اساسي اهداف ټاکل شوي دي؛ له هغې جملې څخه: د واټ ټرانسپورټ اړوند چارو تنظیم، د ملي او نړیوالو معیارونو سره سم د ټرانسپورټي خدماتو د وړاندې کولو لپاره د زمینې برابرول، د خصوصي سکتور ملاتړ او هڅونه، د مسافرو د تګ راتګ (ښاري عامه ټرانسپورټ)، د توکو د لېږد تضمین او د معلوماتي ټکنالوژۍ د پراختیا تر څنګ د مالي، اداري او بشري سرچینو پیاوړتیا. هر هدف څو فرعي اهداف او فعالیتونه لري او دغه اهداف او فعالیتونه د ترلاسه شوو پایلو پر بنسټ په لنډه توګه تشریح شوي دي.
په درېیم فصل کې د ستراتیژیک پلان د تطبیق په اړه بحث شوی او د پراختیايي بودجې د زیاتوالي لپاره اړوندې پالیسۍ او لومړیتوب لرونکي پروژې پکې شاملې شوې دي. همدارنګه د ځانګړو عملي او تطبیقي میکانېزمونو له لارې د بودجې د زیاتوالي طرحه، د نړیوالې همغږۍ پیاوړتیا، مشورتي پروسې او سازماني همغږي هم په همدې فصل کې تشریح شوې ده.
په څلورم فصل کې د معاصرو څارونکو(نظارت) لارو چارو او اغېزمنو شاخصونو په پام کې نیولو سره، د ستراتیژیک پلان د تطبیق د ارزونې او څارنې په اړه بحث شوی دی. د دې پلان د تطبیق څارنه او ارزونه د شفافیت، حساب ورکونې او د چارو د چټکتیا زمینه برابروي، تر څو د ټرانسپورتي خدماتو په وړاندې کولو کې اسانتیاوې رامنځته شي او وزارت وکولای شي خپلې ستراتیژیکې موخې تر لاسه کړي.
د مالي سرچینو د جذب څرنګوالی، د بشري ظرفیتونو لوړول، څارنه او ارزونه د ستراتیژیک پلان د تطبیق له مهمو او اغېزمنو عواملو څخه شمېرل کېږي؛ په داسې ډول چې په دې برخو کې هر ډول نیمګړتیا کولای شي د دې ستراتیژیک پلان تطبیق له خطرونو او ننګونو سره مخ کړي.
د اوسیدونکو لپاره شته خدمات
د اوسېدونکو لپاره د وړاندې کېدونکو خدمتونه
د هغو ټولو عامه خدمتونو فهرست چې یاد وزارت يې خلکو ته وړاندې کوي:
الف: د واټ ټرانسپورټ برخه
- د ټرانسپورټي شرکتونو جوړول او هغوی ته د فعالیت جواز ورکول.
- د ټرانسپورتي شرکتونو نمایندګیو ته د فعالیت جواز ورکول.
- په محلي، ملي او نړیواله کچه د مسافرو او توکو د لېږد تنظیم.
- د ټرانسپورټي زیربناوو او تاسیساتو جوړول او پراختیا، چې د بار او مسافرو تمځایونه (ترمینلونه)، ښاري تمځایونه او سټېشنونه، تيرپارکونه، ټرانسپورټي هډې، لوژستیکي مرکزونه، برېښنايي دروازې او د برېښنايي تخنیکي معاینې مرکزونه پکې شامل دي.
- د وسایطو فني او تخنیکي ارزونه او معاینه.
- د بینالولایتي بار وړونکو وسایطو د بارولو د نوبت (رونډ نوبت) مدیریت او تنظیم.
ب: د ملکي هوايي چلند برخه
- په هوايي ډګرونو کې د الوتنو مدیریت او تنظیم.
- په هوايي ډګرونو کې مسافرو ته د خدماتو وړاندې کول.
- د هېواد له هوايي ډګرونو څخه د حاجیانو د انتقال د پروسې تنظیم.
- مسافرو او شرکتونو ته د هوايي امنیتي خدماتو وړاندې کول.
- ټاکل شويو ځایو نو ته دد مسافرو او سوداګريزو توکو هوايي لېږد.
- معلولینو او ماشومانو ته ځانګړي خدمات وړاندې کول.
- د هوايي چلند معلوماتو نشريه چاپول.
- په الوتنو کې د مسافرو ستونزو او شکایتونو ته رسېدنه.
- د هوايي شرکتونو لپاره په هوايي ډګرونو کې د پارکینګ خدمتونو تنظیم.
- په ټول هېواد کې هره ورځ د هوا پېژندنې معلومات وړاندې کول.
۵. د اړیکو معلومات او د اپلېکېشن د لاسرسي کچه
ټرانسپورټ او ملکي هوايي چلند وزارت:
کابل – افغانستان، وزیر محمد اکبرخان ۱۴سړک، ملي راډیو تلویزیون ته څېرمه
رسمي او نوکریوالي اړیکې شمېرې
برېښنالیک او رسمي وېبپاڼه:
📧 info@mota.gov.af
🌐 https://mota.gov.af/
د کار وخت: ( 08:00 – 04:00 )
۶. شته آنلاین تړوني
که اداره آنلاین سیستمونه ولري (لکه: تذکره، آنلاین پاسپورټ، آنلاین مالیه ورکول او نور)، نو اړوند تړوني باید په اپلېکېشن کې شریک شي.
(په دې برخه کار روان دی)
۷. مهم اعلانونه او خبرونه
د عامه خدمتونو اړوند رسمي اعلانونه
د وزارت اړوند خبرونه، خلک باید ترط خبر وي:
۱. https://www.facebook.com/profile.php?id=61550952701045
۳. https://whatsapp.com/channel/0029VaiDYQE9xVJcVthtnQ02
۴. https://www.youtube.com/@Ministry_transport_aviation
د شفافیت او شکایتونو برخه
د شکایتونو د ثبت کړنلاره: شکایتونه د وېبسایټ او ځانګړې ټیلیفوني شمېرې له لارې ثبتېږي او د رسېدنې لپاره اړوندو ریاستونو ته لېږل کېږي.
شکایتونو ته د رسېدنې لپاره د اړیکو لارې:
- د شکایتونو د ثبت آنلاین فورمه په وېبپاڼه کې: (mota.gov.af)
- د شکاياتو ثبت شمېره: 0745698000